असार ८, काठमाडौँ । अमेरिका र इरानबीच स्विट्जरल्याण्डमा जारी परमाणु तथा क्षेत्रीय सुरक्षा सम्बन्धी उच्चस्तरीय वार्ता अझै निष्कर्षमा पुग्न सकेको छैन। दुवै देशबीच गहन नीतिगत मतभेद कायम रहेकाले तत्कालै सहमति हुने सम्भावना अनिश्चित बनेको हो। अमेरिकी पक्षले वार्तालाई निष्कर्षमा पुर्याउन संवाद “रातभर जारी रहने” बताए पनि ठोस सहमति जुट्न नसकेको अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमहरूले जनाएका छन्। विशेषगरी, अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले आइतबार एक अन्तर्वार्ताका क्रममा इरानमाथि दबाब बढाउँदै सम्झौता नभए पुनः बमबारी गर्न सकिने र रणनीतिक महत्वको हर्मुज जलडमरूमध्यलाई नियन्त्रणमा लिन सकिने चेतावनी दिएपछि इरानी वार्ता टोली असन्तुष्ट बनेको छ। यसअघि दुवै देशबीच हर्मुज जलमार्ग सहज रूपमा पुनः सञ्चालन गर्ने प्रारम्भिक सहमति भए पनि ट्रम्पको पछिल्लो अभिव्यक्तिपछि उक्त विषय पुनः तनावको केन्द्र बनेको छ। विश्वको ठूलो परिमाणको कच्चा तेल आपूर्ति यही जलमार्ग हुँदै हुने भएकाले यहाँको अस्थिरताले अन्तर्राष्ट्रिय ऊर्जा बजारमा प्रत्यक्ष प्रभाव पार्न सक्ने भन्दै विज्ञहरूले चिन्ता व्यक्त गरेका छन्।
वार्ता लम्किनुमा परमाणु मुद्दाका अतिरिक्त लेबनानमा जारी इजरायल–हिजबुल्लाह द्वन्द्व पनि प्रमुख अवरोधका रूपमा देखिएको छ। इरानले लेबनानमा भइरहेका घातक इजरायली आक्रमणहरू तत्काल रोकिनुपर्ने अडान दोहोर्याउँदै त्यहाँ युद्धविराम नभएसम्म वार्तामा कुनै महत्वपूर्ण प्रगति हुन कठिन हुने स्पष्ट संकेत दिएको छ। अमेरिकी सञ्चारमाध्यमका अनुसार एक इरानी कूटनीतिक स्रोतले हालका लागि वार्ता केही समय अवरुद्ध जस्तो देखिए पनि संवादको ढोका पूर्ण रूपमा बन्द नभएको पुष्टि गरेको छ। कूटनीतिक स्रोतहरूका अनुसार मध्यस्थकर्ताहरू दुवै पक्षलाई मान्य हुने सहमतिको साझा आधार खोज्न अझै पनि सक्रिय छन्। मध्यपूर्वमा बढ्दो सैन्य तनाव, हर्मुज जलमार्गको सुरक्षा तथा लेबनान संकटका कारण अन्तर्राष्ट्रिय समुदायले यस वार्ताको परिणामलाई निकै चासोका साथ हेरिरहेको छ। यो कूटनीतिक प्रयास सफल भएमा क्षेत्रीय तनाव कम हुने अपेक्षा गरिएको छ भने वार्ता असफल भए मध्यपूर्वमा नयाँ र गम्भीर सुरक्षा संकट निम्तिने खतरा बढेको विश्लेषण गरिएको छ।
असार ८, काठमाडौँ । अमेरिका र इरानबीच स्विट्जरल्याण्डमा जारी परमाणु तथा क्षेत्रीय सुरक्षा सम्बन्धी उच्चस्तरीय वार्ता अझै निष्कर्षमा पुग्न सकेको छैन। दुवै देशबीच गहन नीतिगत मतभेद कायम रहेकाले तत्कालै सहमति हुने सम्भावना अनिश्चित बनेको हो। अमेरिकी पक्षले वार्तालाई निष्कर्षमा पुर्याउन संवाद “रातभर जारी रहने” बताए पनि ठोस सहमति जुट्न नसकेको अन्तर्राष्ट्रिय सञ्चारमाध्यमहरूले जनाएका छन्। विशेषगरी, अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले आइतबार एक अन्तर्वार्ताका क्रममा इरानमाथि दबाब बढाउँदै सम्झौता नभए पुनः बमबारी गर्न सकिने र रणनीतिक महत्वको हर्मुज जलडमरूमध्यलाई नियन्त्रणमा लिन सकिने चेतावनी दिएपछि इरानी वार्ता टोली असन्तुष्ट बनेको छ। यसअघि दुवै देशबीच हर्मुज जलमार्ग सहज रूपमा पुनः सञ्चालन गर्ने प्रारम्भिक सहमति भए पनि ट्रम्पको पछिल्लो अभिव्यक्तिपछि उक्त विषय पुनः तनावको केन्द्र बनेको छ। विश्वको ठूलो परिमाणको कच्चा तेल आपूर्ति यही जलमार्ग हुँदै हुने भएकाले यहाँको अस्थिरताले अन्तर्राष्ट्रिय ऊर्जा बजारमा प्रत्यक्ष प्रभाव पार्न सक्ने भन्दै विज्ञहरूले चिन्ता व्यक्त गरेका छन्।
वार्ता लम्किनुमा परमाणु मुद्दाका अतिरिक्त लेबनानमा जारी इजरायल–हिजबुल्लाह द्वन्द्व पनि प्रमुख अवरोधका रूपमा देखिएको छ। इरानले लेबनानमा भइरहेका घातक इजरायली आक्रमणहरू तत्काल रोकिनुपर्ने अडान दोहोर्याउँदै त्यहाँ युद्धविराम नभएसम्म वार्तामा कुनै महत्वपूर्ण प्रगति हुन कठिन हुने स्पष्ट संकेत दिएको छ। अमेरिकी सञ्चारमाध्यमका अनुसार एक इरानी कूटनीतिक स्रोतले हालका लागि वार्ता केही समय अवरुद्ध जस्तो देखिए पनि संवादको ढोका पूर्ण रूपमा बन्द नभएको पुष्टि गरेको छ। कूटनीतिक स्रोतहरूका अनुसार मध्यस्थकर्ताहरू दुवै पक्षलाई मान्य हुने सहमतिको साझा आधार खोज्न अझै पनि सक्रिय छन्। मध्यपूर्वमा बढ्दो सैन्य तनाव, हर्मुज जलमार्गको सुरक्षा तथा लेबनान संकटका कारण अन्तर्राष्ट्रिय समुदायले यस वार्ताको परिणामलाई निकै चासोका साथ हेरिरहेको छ। यो कूटनीतिक प्रयास सफल भएमा क्षेत्रीय तनाव कम हुने अपेक्षा गरिएको छ भने वार्ता असफल भए मध्यपूर्वमा नयाँ र गम्भीर सुरक्षा संकट निम्तिने खतरा बढेको विश्लेषण गरिएको छ।